Spieropbouw bij Dieren: Een Uitgebreide Gids

Dieren bewegen dankzij de samenwerking van botten, spieren en gewrichten. De spieren worden aangestuurd door signalen vanuit de hersenen en de zenuwen. Sterke spieren zijn een aandachtspunt in verschillende situaties, natuurlijk bij sport, training of een andere vorm van zware fysieke belasting, maar ook bij het gezond houden van het lichaam. Een spier verbindt twee botten en loopt via het gewricht dat tussen deze botten ligt van het ene bot naar het andere. Als een spier samentrekt, trekt ze aan de botten waaraan ze is bevestigd en er ontstaat beweging. Veel spieren vormen antagonistische paren: een buigende en een strekkende spier. De reden dat antagonistische paren nodig zijn is dat spieren alleen kunnen samentrekken, maar niet uit zichzelf weer kunnen uitrekken. Een paar tegenwerkende spieren lost dit probleem op. Als bijvoorbeeld de biceps samentrekt, is de triceps ontspannen en wordt hij uitgerekt.

Spieren bestaan uit weefsels die krachtig kunnen samentrekken zodat dieren kunnen bewegen en de inwendige organen zoals hart en bloedvaten goed kunnen werken. Skeletspieren vormen het grootste deel van de spiermassa. Een hond heeft bijvoorbeeld meer dan 500 skeletspieren! De skeletspieren zijn meestal met het bot verbonden door middel van een pees. Deze spieren worden bewust aangestuurd om te bewegen. Het hart heeft een eigen soort spierweefsel. De functie is duidelijk: door het ritmisch aanspannen van de hartspier wordt je bloed door je lichaam gepompt. Gladde spieren komen voor in de wanden van bloedvaten, luchtwegen en het spijsverteringskanaal. Gladde spieren kunnen ook niet bewust aangestuurd worden, maar reageren op prikkels uit het zenuwstelsel. Glad spierweefsel ziet er onder de microscoop anders uit dan dwarsgestreept spierweefsel.

Een spier bestaat uit een weefselstructuur van cellen die kunnen samentrekken waardoor er beweging mogelijk is. Er bestaat dwarsgestreept en glad spierweefsel. Dwarsgestreept komt voornamelijk voor in de skeletspieren en het hart. Deze spieren staan onder invloed van de wil en verbinden botten met elkaar via pezen. Glad spierweefsel staat niet onder invloed van de wil en komt voor in bloedvaten, maagdarm- stelsel, luchtwegen en voortplantingsorganen. Hartspieren zijn wel dwarsgestreept maar staan niet onder invloed van de wil.

  • Willekeurige spieren zijn spieren die bewust aangespannen kunnen worden zoals buikspieren, rugspieren en beenspieren.
  • Onwillekeurige spieren zijn spieren die vanuit de hersenen worden bestuurd zoals hartspieren, darmspieren etc.
  • Aanhechtingsspieren zijn de skeletspieren die door samentrekken en ontspanning zorgen voor bewegingen in het skelet en het lichaam.

Een paard heeft honderden spieren in zijn lichaam die elk op eigen wijze functioneren, en via pezen met botten in verbinding staan. Een pees kan een veel grotere kracht opvangen dan een spier. De hoeveelheid weefselcellen van spieren in het lichaam is genetisch bepaald en kan nooit vermeerderen. Er zijn snelle en langzame spiervezels, en ook dit is genetisch bepaald. Je kunt deze nooit helemaal veranderen. Wel kan je d.m.v. bepaalde training de spieren soepeler, veerkrachtiger, dikker en sterker maken. Je kunt dus de spiermassa vergroten door de juiste training in combinatie met goed voerschema aangepast aan de behoeften van je paard. Het tegenovergestelde is ook het geval bij bijv. blessures of ziekte kan de spiermassa snel verminderen en dit zul je daarna weer opnieuw spiermassa moeten opbouwen.

Pezen helpen bij de beweging doordat ze spieren met het skelet verbinden. Pezen zijn sterker en minder elastisch dan spieren, maar de doorbloeding in de pezen is slecht. Daardoor is een peesblessure vaak zo’n langdurig proces. Pezen aan de voorkant van het been zijn strekpezen omdat deze door samen te trekken zorgen dat de voet naar voren kan bewegen. Pezen aan de achterkant van het been zijn buigpezen omdat deze door samen te trekken het been laten buigen.

Ligamenten zijn nog minder elastisch dan pezen. Het zijn gewrichtsbanden die botten met botten verbinden, en zorgen voor stabiliteit in het lichaam. Ze beschermen de gewrichten tegen teveel doorbuigen, strekken of draaien. Ligamenten zijn ook weinig doorbloed en herstellen net als pezen heel langzaam bij beschadiging.

Fascie of elastisch ononderbroken bindweefsel verbindt alle structuren van het lichaam met elkaar. Werkt als schokdemper voor de spieren en ondersteuning voor het skelet. Zorgt dat spieren gemakkelijk langs elkaar kunnen glijden. Bij beschadiging of verrekking van fascie kan dit van invloed zijn op de bewegingsvrijheid van het gehele paard.

Anatomie van een spier

Spieropbouw, Training en Rust

De spiertraining van een paard is niet te vergelijken met de spiertraining van mensen. Omdat een paard op 4 benen loopt is de verdeling van de zwaartekracht anders. Elke stap die een paard zet is van invloed op elk lichaamsdeel en omgekeerd. Om sportieve prestaties te kunnen bereiken is de juiste bespiering vereist. Het is van groot belang om geleidelijk op te bouwen, veel af te wisselen van inspanning en ontspanning en moeilijke oefeningen met gemakkelijke. Ook is het belangrijk om rustdagen tussendoor te plannen waarbij het welzijn van je paard centraal blijft staan. Doe bijvoorbeeld de dag na een zware training als je paard loom aanvoelt stretch- en ontspanningsoefeningen doen, en de dag daarna een rustdag inplannen. Uiteraard is een goede warming up en cooling down erg belangrijk ter voorkoming van blessures.

Door intensieve training kan je snel spieren opbouwen maar dit kan ten koste gaan van blessures omdat de banden en pezen dan onvoldoende de kans krijgen om mee te groeien met de spierkracht. Het gevolg is dan dat de kortere sterkere spieren aan de banden en pezen gaan trekken waardoor blessures ontstaan. Een goede mix van een geleidelijke opbouw, ontspanning en rust is dus een voorwaarde voor de spieropbouw. Pas als je paard voorwaarts-neerwaarts een bepaalde balans kan behouden en het lichaam meer in verbinding blijft door het samenspel van hulpen van de ruiter en reacties van het paard kan meer aan kracht worden gewerkt. Oefeningen hiervoor zijn bijvoorbeeld: balkjes lopen, veel overgangen rijden, door zwaar zand rijden of tegen een heuvel op.

De Rol van Voeding en Supplementen

Tijdens een intensieve inspanning zoals training worden de spieren beschadigd. Er komen kleine haarscheurtjes in de spiervezels. Het lichaam herstelt dit door rust en nutriënten. Hier zijn verschillende voedingsstoffen extra belangrijk voor. Vroege spierpijn is een brandend gevoel in de spieren dat ontstaat tijdens of vlak na inspanning. Deze spierpijn wordt veroorzaakt door een opstapeling van melkzuur in de spieren die de zenuwuiteinden prikkelen. Melkzuur is een afvalstof die ontstaat bij het maken van energie uit glucose. Deze afvalstof wordt afgebroken in de lever. Als er meer melkzuur wordt geproduceerd dan de lever af kan breken, hoopt het melkzuur zich op in de spieren en ontstaat verzuring. De andere vorm van spierpijn is verlate spierpijn. Deze spierpijn ontstaat 24 tot 48 uur na inspanning. Verlate spierpijn wordt veroorzaakt door hele kleine scheurtjes in de spiervezels, waardoor de spieren pijn doen en minder belastbaar zijn. Deze scheurtjes zorgen er op den duur voor dat de spier sterker wordt. Het lichaam gaat de scheurtjes herstellen en er ontstaat een supercompensatie.

Spierpijn kan natuurlijk ook te erg zijn. Bij te grote schade kunnen er allerlei andere klachten ontstaan. Als je spierpijn opmerkt bij je dier, ben je in de training waarschijnlijk te ver gegaan. Het lichaam vlot helpen herstellen, kan dus helpen om de spieren soepel te houden en sterk te maken.

PUUR Muscle Mass bevat belangrijke bouwstenen voor de opbouw van spiermassa. Dit product kan gebruikt worden bij stijve spieren na sport en inspanning. PUUR Muscle Mass is voor de spieren, meer spierkracht, spiermassa en uithoudingsvermogen. Voor de jonge slungelige hond ter ondersteuning van spieren en pezen en voor de oudere hond bij een slappe achterhand. Dit product kan blijvend worden gegeven. Het is raadzaam om na iedere 6 tot 8 weken een stopweek in te lassen. Zodoende kan na de stopweek de ‘prikkel’ opnieuw worden aangeboden.

Samenstelling per 4 gram: Natuurlijke producten, botanisch gedefinieerd: Boswellia, Damiana, Guldenroede, Schietwilg en Zwarte aalbes. Overige ingrediënten: 175,8 mg Methylsulfonylmethaan (MSM), 102,9 mg Glucosamine (als -sullfaat 2KCl), 85,8 mg Chondroïtinesulfaat 90% (bovine), 69,2 mg Magnesium (als -citraat en -ascorbaat), 6,2 mg Octacosanol, 3,7 mg Kalium (als -chloride), 2,0 mg Fosfor (als calciumfosfaat).

Belangrijke Ingrediënten en hun Werking:

  • Boswellia serrata (wierookboom): geeft verlichting en is goed voor de gewrichten.
  • Chondroitinesulfaat: is de best opneembare vorm en is belangrijk voor de regeneratie van gewrichtskraakbeen en de opbouw van bindweefsel. Het is samen met glucosamine de belangrijkste bouwstof voor de productie van kraakbeen en gewrichtsvloeistof, deze zorgen voor veerkracht en smering in de gewrichten.
  • Fosfor (calciumfosfaat): geeft stevigheid aan botten.
  • Glucosamine sulfaat: goed voor de opbouw van kraakbeen in de gewrichten. Voor soepele beweging, geeft verlichting, goed voor de gewrichten, goed voor de banden en de spieren en kapsels.
  • Kalium: regeling vochtbalans en bloeddruk in het lichaam.
  • Magnesium citraat: helpt bij meer dan 300 reacties in het hele lichaam. Bij een tekort gaat het lichaam dus disfunctioneren.
  • MSM (methylsulfonylmethaan): zwavel is essentieel voor een groot aantal lichaamsfuncties. Hierdoor worden de gewrichten soepeler en kan het dier beter bewegen. Het zorgt dus voor elasticiteit van kraakbeen, pezen en gewrichtskapsels. Daarnaast werkt MSM ook nog pijnstillend.
  • Ribes nigrum (zwarte bes): geeft verlichting, zorgt voor een goede nierfunctie, afvoer van afvalstoffen en soepele spieren.
  • Salix alba (schietwilg): geeft verlichting.
  • Solidago virgaurea (echte guldenroede): werkt onder andere verlichtend, ontspannend en is goed voor de bloeddruk. Bevordert een soepele beweging en voert afvalstoffen af.
  • Turnere diffusa (damiana): bouwstof voor spieren.

Aminozuren zijn eigenlijk de bouwstenen van eiwitten en eiwitten zijn weer de bouwstenen voor het lichaam. Het lichaam gebruikt aminozuren voor tal van processen, maar vooral voor herstelwerkzaamheden, zoals die voor de spieren. Chlorofyl is de groene bladkleurstof in bijvoorbeeld spinazie, maar ook in algen. Chlorofyl heeft een reinigende werking doordat het allerlei toxische stoffen aan zich kan binden en afvoeren. Het werkt dan ook afvoerend op de afvalstoffen die vrijkomen als spieren hard aan het werk zijn. Chlorofyl heeft ook nog een aantal andere nuttige eigenschappen.

Vitamine C is betrokken bij de vorming van collageen. Collageen geeft stevigheid aan spieren, pezen en de huid. Antioxidanten zijn belangrijk omdat ze vrije radicalen die in verhoogde mate vrijkomen bij zware inspanning kunnen insluiten en afvoeren. Magnesium is een verzorgend mineraal voor de spieren. Daar waar calcium gebruikt wordt om de spieren aan te spannen, is magnesium weer nodig om de spier te kunnen ontspannen. Daarnaast speelt magnesium een belangrijke rol bij de ATP- vorming. ATP’s zijn de energie-eenheden die de spier gebruikt. Magnesium is in totaal bij ruim honderd processen in het lichaam betrokken. Vitamine E is misschien wel een van de bekendste antioxidanten en om die reden wordt het veel gebruikt om het spierherstel te ondersteunen. Maar deze vitamine is om meerdere reden een heel interessante stof: vitamine E heeft een rol in de energiehuishouding, het is namelijk nodig voor de zogenaamde cel-ademhaling: de uitwisseling van de gassen zuurstof en kooldioxide in de cel. Het voorziet organen, waaronder de hartspier, van zuurstof waardoor het uithoudingsvermogen verbetert.

Samenstelling van spieropbouwsupplementen

Dosering en Toediening

De optimale dosering is 1 x daags: tenzij de arts of therapeut anders voorschrijft.

Dier Dosering
Hond > 25 kg 2 maatscheppen
Hond 10-25 kg 1 maatschep
Hond < 10 kg en kat ½ maatschep

1 maatschep bevat ongeveer 4 gram. Bij verbetering kan overgegaan worden op een onderhoudsdosering. Dit is meestal de helft van de aangegeven dosering op de verpakking. Kijk bij het doseren van dit product goed naar de reactie van het dier. In het begin kan een hogere dosering nodig zijn; dit product kan veilig in een dubbele dosering gegeven worden. Verlaag de dosering bij verbetering geleidelijk tot een zo laag mogelijke dosering.

PUUR Muscle mass/Spieropbouw kan door het voer gegeven worden. Bevochtig het poeder zodat het niet uit de voerbak geblazen wordt.

Duur van de Behandeling

In een acute situatie is de duur van de behandeling relatief kort. Dit kan variëren van enkele dagen tot 3 weken. Ga bij verbetering nog enige dagen door met toediening van dit product. Bij langdurig ongemak is het effect meestal zichtbaar na 1 tot 3 weken.

Dit product kan blijvend worden gegeven. Het is raadzaam om na iedere 6 tot 8 weken een stopweek in te lassen. Zodoende kan na de stopweek de ‘prikkel’ opnieuw worden aangeboden. Hervat de behandeling direct indien daartoe aanleiding is.

Ieder dier reageert verschillend op de genoemde dosering. De dosering luistert vrij nauwkeurig. Kijk goed naar het gedrag van het dier. Bij onvoldoende resultaat de dosering langzaam verhogen. Wanneer het gewenste gedrag bereikt is kan gezocht worden naar een onderhoudsdosering, langzaam afbouwen tot ongeveer de helft van de aangegeven dagdosering.

Interactie en Contra-indicatie

Tijdens dracht en lactatie altijd in overleg met de behandelend dierenarts toepassen. Tot op heden zijn bijwerkingen van dit product niet bekend of gemeld.

Bewaren

Vermijd direct zonlicht en bewaar dit product droog en bij een temperatuur tussen 5-20 °C. Buiten bereik van kinderen houden.

De spijsvertering | Animatie van MDL Fonds

tags: #spier #opbouw #dieren