De squat, een oefening waar de meesten een haat-liefde verhouding mee hebben. Deze oefening is superzwaar en de techniek onder de knie krijgen is moeilijk. Maar tegelijkertijd is de squat een heel belangrijke oefening die eigenlijk door niemand overgeslagen zou mogen worden tijdens de training - hij wordt niet voor niets met recht vaak 'de koning der compound oefeningen' genoemd. De squat is namelijk een oefening waarmee je ontzettend veel spieren tegelijkertijd traint. Daarnaast verbrand je, doordat de squat zo zwaar is, ook nog eens hartstikke veel calorieën. Veel mensen slaan de squat liever over omdat ze bang zijn voor blessures. Wanneer je de squat niet goed uitvoert bestaat die kans op ernstige blessures ook. Maar is dat eigenlijk niet bij elke oefening zo? Er zijn genoeg redenen om de squat wél uit te voeren.
De beweging die je bij de squat maakt is een hurkbeweging. Klinkt makkelijk, toch? Toch is het nog niet zo gemakkelijk als het lijkt. Er zijn veel verschillende variaties op de squat. Hoewel in principe je quads, hamstrings, glutes en kuiten altijd lekker meedoen bij deze oefening, ligt de nadruk bij elke variant nét op een andere spiergroep. Ook je core wordt bij de squat geactiveerd, omdat je gedurende de hele oefening bezig bent jezelf in balans te houden. Met sommige varianten van de squat spreek je naast al deze spieren zelfs nog een extra spiergroep aan. Daarnaast geldt voor de squat; hoe dieper je gaat, hoe meer je glutes en hamstrings worden geactiveerd. Hoe breder je je voeten neerzet, hoe meer je glutes en adductoren juist worden geactiveerd. Door in je trainingen de verschillende varianten van de squat af te wisselen, zorg je telkens voor een andere trainingsprikkel voor je lichaam.
De overhead squat is een oefening die vooral door CrossFitters vaak wordt uitgevoerd. Samen met de pistol squat is dit één van de moeilijkste, zwaarste varianten van de squat. Met deze oefening train je je kracht, stabiliteit, mobiliteit en flexibiliteit. De overhead squat ziet er simpel uit: je plaatst een barbell boven je hoofd met gestrekte armen en voert een diepe squat uit. Maar schijn bedriegt. Wat de overhead squat zo speciaal maakt, is dat hij je hele lichaam uitdaagt. Je benen en bilspieren moeten sterk genoeg zijn om het gewicht op te tillen, je core moet stabiel zijn om je rug te ondersteunen, en je schouders en armen moeten flexibel en sterk zijn om de barbell boven je hoofd te houden.

Waarom de Overhead Squat Essentieel Is
De overhead squat is onmisbaar voor krachtsporters om verschillende redenen:
- Verbetering van de beweeglijkheid: Het dwingt je om je heupen, enkels, schouders en bovenrug op een gecontroleerde manier te bewegen, waardoor je mobiliteit op al deze gebieden wordt vergroot. Door regelmatig overhead squats toe te voegen aan je trainingsroutine zul je merken dat je gemakkelijker diep kunt zakken in andere oefeningen zoals squats en lunges, waardoor je je bewegingsbereik vergroot en blessures kunt voorkomen.
- Versterking van de core-spieren: Bij de overhead squat moet je je core aanspannen om je evenwicht te bewaren en je lichaam recht te houden. Dit zorgt ervoor dat je dieper en stabieler kunt zakken, wat resulteert in een verbeterde techniek en kracht bij andere oefeningen zoals deadlifts en overhead presses. Als je een sterke en stabiele core wilt ontwikkelen, voeg dan zeker overhead squats toe aan je trainingsroutine.
- Verbetering van de algehele kracht: Het is een complexe oefening die meerdere spiergroepen tegelijkertijd activeert, waaronder de quadriceps, hamstrings, bilspieren, rugspieren, schouders, triceps en de core. Door regelmatig overhead squats te doen, zul je merken dat je sterker wordt in andere compound-oefeningen en dat je meer gewicht kunt tillen. Als je je algehele kracht wilt verbeteren, is het essentieel om overhead squats op te nemen in je trainingsprogramma.
- Verbetering van de lichaamshouding: Bij de overhead squat moet je je schouders naar achteren trekken, je borst optillen en je ruggengraat in een neutrale positie houden. Dit helpt om je houding te verbeteren, zowel tijdens het sporten als in het dagelijks leven. Door regelmatig overhead squats te doen, zul je merken dat je rechtere, sterkere en zelfverzekerde houding ontwikkelt.
- Versterking van de stabilisatiespieren: Tijdens de overhead squat moet je je hele lichaam in evenwicht houden en je stabiliserende spieren activeren om te voorkomen dat je naar voren, achteren of opzij kantelt. Dit versterkt de spieren in je schouders, rug, buik en heupen, wat resulteert in een betere stabiliteit en controle bij andere oefeningen. Als je je stabilisatiespieren wilt versterken en blessures wilt voorkomen, is het van essentieel belang om overhead squats op te nemen in je trainingsroutine.
- Verbetering van de explosiviteit: Bij de overhead squat moet je snel en krachtig uit de squat-positie omhoog komen, waardoor je explosieve kracht ontwikkelt in je onderlichaam. Deze explosieve kracht kan worden overgedragen naar andere oefeningen zoals power cleans en box jumps, waardoor je prestaties worden verbeterd.
Techniek van de Overhead Squat
De uitvoering van de overhead squat vereist nauwkeurigheid en controle:
- Ga voor de barbell staan en pak deze met beide handen beet, breder dan schouderbreedte.
- Lift de barbell uit de steunen en laat deze rusten op de bovenkant van je borst terwijl je naar achteren stapt.
- Zet je voeten op schouderbreedte en draai ze zo'n 20 graden naar buiten toe.
- Lift de barbell nu boven je hoofd, tot je armen gestrekt zijn, en houd hem daar. Dit is je beginpositie.
- Nu ga je net zoals bij een back squat zakken door je heupen naar achteren te duwen.
- Let erop dat je je rug recht houdt en je armen zo stil mogelijk.
- Eenmaal beneden duw je jezelf vanuit je hakken weer omhoog richting je beginpositie.
- Let weer goed op de houding van je rug en zorg ervoor dat je je balans houdt.
- Ben je weer in de beginpositie? Dan mag je diep inademen en weer zakken!
Een veelvoorkomend probleem bij de overhead squat is het verlies van balans. Dit gebeurt vaak wanneer je bovenlichaam niet recht blijft, wat ervoor zorgt dat de barbell naar voren of achteren beweegt. Dit is waarom het verbeteren van je mobiliteit essentieel is.

Veelvoorkomende Fouten en Hoe Ze Te Vermijden
Veelvoorkomende problemen met deze beweging komen vaak voort uit een zwakke kern, inflexibele heupen, enkels of knieën, een stijve rug en een strakke borstkas die de schouders en bovenrug naar voren trekt.
Om een effectieve overhead squat uit te voeren, moeten je kern, bilspieren en heupen even sterk zijn, samen met je hamstrings, kuiten en adductoren om een sterke mobiliteit te garanderen. Dit is geen oefening waarmee je vooruitgang zult boeken voordat je stijve spieren en rigide mobiliteit in je 'achterste ketting' (posterioer chain) aanpakt.
Tips voor Verbetering
- Schouder activatie: Houd je schouders actief tijdens de hele beweging. Hetzelfde geldt voor je delts en bovenrug als voor je core. Door je schouders actief te houden, bereid je je voor om het gewicht te dragen, zodat je schouders correct in evenwicht zijn om beter te helpen bij het tillen. Ontkoppelde schouders kunnen het verschil maken tussen het goed doen en een afgeronde rug hebben of het evenwicht verliezen.
- Core Stabiliteit: Houd je kern strak. Zoveel van de overhead squat gaat over de balans die je nodig hebt om je core betrokken te houden van de pre-working fase tot het einde van de oefening. Dit helpt rugblessures te voorkomen en ervoor te zorgen dat je houding is zoals deze zou moeten zijn als je eenmaal het gewicht tilt.
- Mobiliteit Werk: Regelmatig rekken van je schouders, borst, heupen, en enkels kan een groot verschil maken. Oefeningen zoals Shoulder Dislocations en Knee-to-Wall stretches zijn hierbij nuttig.
- Begin Licht: Als je net begint met de overhead squat, is het slim om eerst te werken met lichte gewichten of zelfs een PVC-buis. Voer de beweging uit met een PVC-buis om je lichaam te laten wennen aan de beweging zonder te veel gewicht. Zodra je techniek goed begint te voelen, kun je overstappen op een lege barbell.
- Tempo en Pauzes: Probeer je squats langzamer te doen, bijvoorbeeld 3 seconden naar beneden, 1 seconde vasthouden onderin, en dan explosief omhoog. Voeg pauzes toe in de onderste positie van je squat om je stabiliteit te verbeteren.
- Opwarming: Het is essentieel om voor je overhead squat voldoende op te warmen en te rekken, zodat je gewrichten soepel zijn.
- Zelf-evaluatie: Neem jezelf op terwijl je de overhead squat uitvoert. Door de beelden terug te kijken, kun je precies zien waar je nog kunt verbeteren.
De overhead squat is een uitdagende oefening die in het begin misschien moeilijker aanvoelt zonder enige voorbereiding en het juiste advies. Leer dan ook je techniek voordat je het volume dat je optilt verhoogt en neem daarin alle tijd. Stap voor stap werk je aan je kracht, mobiliteit en stabiliteit.
Fix your overhead squat mobility fast!
De overhead squat is een populaire screen om de beweegkwaliteit van cliënten te toetsen. Echter, de resultaten van deze screen worden vaak beïnvloed door anatomische factoren zoals de lengte van het femur en de diepte van de heupkommen, die niet gemodificeerd kunnen worden. Hierdoor kan de screen weinig behulpzaam zijn en leiden tot frustratie. Het is effectiever om de squatkwaliteit en de schoudermobiliteit los van elkaar te screenen.

Welke variant van de squat is jouw favoriet? Door te variëren met gewichten zoals kettlebells of dumbbells, zorg je voor afwisseling in je trainingsschema. Dit houdt je lichaam alert en zorgt voor meer progressie.