De warenwet stelt strikte regels aan het gebruik van additieven in voedingsmiddelen en dranken om de consumentenveiligheid te waarborgen. Arginine, een aminozuur met diverse fysiologische functies, valt onder deze regelgeving, met name wanneer het wordt gebruikt als ingrediënt of additief.
Arginine (afgekort tot Arg of R) is een van de twintig natuurlijk voorkomende aminozuren. Het werd in 1895 voor het eerst geïsoleerd uit hoorn. Van arginine bestaan twee vormen: L-arginine is de natuurlijke actieve biologische vorm en D-arginine een niet actieve biologische vorm. Het zijn enantiomeren. De zijketen van arginine bestaat uit een korte koolstofketen met op het einde een guanidiniumgroep. Om die reden is arginine een basisch aminozuur.
Arginine is een semi-essentieel aminozuur. Dat wil zeggen dat het in bepaalde omstandigheden niet meer in voldoende mate kan worden aangemaakt door het lichaam (en dan essentieel kan worden). Zo is arginine een essentieel aminozuur voor kinderen. Volwassenen kunnen, onder normale omstandigheden, voldoende arginine aanmaken uit glutamine, glutaminezuur en proline. Niettemin blijft de inname via de voeding de belangrijkste factor voor het bepalen van de argininestatus, aangezien de biosynthese ervan niet wordt verhoogd in tijden van tekorten of onvoldoende aanvoer via de voeding.
In de jaren '90 van de 20e eeuw werd ontdekt dat L-arginine een precursor is van stikstofmonoxide (NO), een belangrijke biochemische signaalstof in het lichaam. Veel van de fysiologische effecten van arginine kunnen op deze manier worden verklaard. Stikstofmonoxide (vroeger ook wel endothelial-derived relaxing factor genoemd), is een belangrijke signaalstof die een rol speelt in diverse endotheel-afhankelijke fysiologische effecten in het hart- en bloedvatstelsel. Onder omstandigheden waarbij stikstofmonoxide nodig is voor bepaalde fysiologische functies, kan de hoeveelheid beschikbaar stikstofmonoxide een limiterende factor zijn.
Arginine heeft een krachtig effect op de werking van het immuunsysteem. Argininesuppletie blijkt de immuunfunctie te stimuleren en blijkt het optreden van post-operatieve infecties te verminderen. Om deze redenen kan het een bijzonder nuttig nutriënt zijn tegen immuundeficiënties, zoals aids. In het pancreas zorgt arginine voor de afscheiding van insuline. Onderzoek heeft aangetoond dat een verhoogde dosis van arginine zorgt voor langere en intensere orgasmes. Arginine speelt een belangrijke rol bij de gezondheid van onze lever en een nog belangrijkere rol bij de afbraak van ammoniak.
De doseringen arginine die in klinisch onderzoek worden gebruikt lopen sterk uiteen, van slechts 500 milligram per dag bij oligospermie tot 30 gram per dag bij bijvoorbeeld kanker of pre-eclampsie. Meestal worden doseringen tussen 7 en 15 gram per dag ingezet, maar ook kleinere doses (1-3 gram) worden gebruikt. Overdoses zijn zeldzaam maar mogelijk met symptomen zoals: verdikte huid, diarree, hoofdpijn, en (spier)zwakte.
Regelgeving en Toepassing van Arginine
Specifieke regelgeving rondom arginine is vaak verweven met bredere EU-verordeningen betreffende levensmiddelenadditieven, voedingssupplementen en diervoeder. Verordening (EG) nr. 1831/2003, bijvoorbeeld, regelt het gebruik van toevoegingsmiddelen aan diervoeder. Overeenkomstig artikel 7 van deze verordening is een aanvraag voor een vergunning voor L-arginine geproduceerd door Corynebacterium glutamicum KCCM 80393 ingediend.
De Europese Autoriteit voor voedselveiligheid (EFSA) heeft geconcludeerd dat L-arginine geproduceerd door Corynebacterium glutamicum KCCM 80393 veilig is voor de doelsoorten indien het in passende hoeveelheden overeenkomstig hun voedingsbehoeften wordt toegevoegd. De EFSA maakt zich echter zorgen over het gebruik van L-arginine in drinkwater vanwege het risico op onevenwichtigheden in de voeding en vanwege hygiënische redenen. De EFSA heeft geconcludeerd dat het gebruik van L-arginine geproduceerd door Corynebacterium glutamicum KCCM 80393 in diervoeding veilig is voor de consument en het milieu.
Bij vervoedering aan herkauwers moet L-arginine geproduceerd door Corynebacterium glutamicum KCCM 80393 worden beschermd tegen afbraak in de pens. Het is passend de gebruiker te waarschuwen om rekening te houden met de levering van alle essentiële en voorwaardelijk essentiële aminozuren via de voeding, met name in het geval van toevoeging van L-arginine via het drinkwater.
De warenwet verbiedt het aanprijzen van levensmiddelen met medische claims wanneer dit "in de uitoefening van een beroep of bedrijf" gebeurt. Dit betekent dat verkopers van vitamines en supplementen niet mogen beweren dat deze bijvoorbeeld verkoudheid verminderen. Europese Verordening Nr. 1924/2006, die in Nederland geldend recht is, reguleert voedings- en gezondheidsclaims.
Voedingssupplementen en de Warenwet
Bedrijven die voedingssupplementen produceren, verkopen, importeren of exporteren, moeten voldoen aan diverse regels. Dit omvat het werken met een voedselveiligheidsplan en het correct vermelden van informatie op het etiket. De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) houdt toezicht op supplementen om te controleren op verboden stoffen en de juistheid van etikettering.
Verkoop van voedingssupplementen via internet vereist extra alertheid. Consumenten wordt geadviseerd om betrouwbare producten van bekende merken te gebruiken en voorzichtig te zijn met bestellingen bij onbetrouwbaar ogende webshops. Beweringen die te mooi lijken om waar te zijn, zijn vaak misleidend.
Het is cruciaal om het etiket van voedingssupplementen goed te lezen. Hierop staat de aanbevolen dagdosering, waarschuwingen tegen overschrijding, en informatie over gebruik in specifieke situaties (zoals zwangerschap of bepaalde aandoeningen).
Bijwerkingen en Veiligheid
Hoewel voedingssupplementen over het algemeen veilig zijn, kunnen er soms kleine ongewenste effecten optreden. Bij ernstige bijwerkingen wordt geadviseerd het gebruik te staken en dit te melden bij de fabrikant en bij Lareb, het bijwerkingencentrum.
De NVWA controleert bedrijven op de veiligheid van supplementen. Bij niet-naleving van de eisen kunnen boetes worden opgelegd, verkoop worden verboden of producten van de markt worden teruggeroepen.
Alles over voedingssupplementen | Informatiecentrum Voedingssupplementen & Gezondheid (IVG)
Doping en Voedingssupplementen voor Topsport
Sommige voedingssupplementen kunnen verontreinigd zijn met dopinggeduide stoffen. Het Nederlands Zekerheidssysteem Voedingssupplementen Topsport (NZVT) biedt bedrijven de mogelijkheid om producten te laten testen op doping. Het kiezen van een product met het NZVT-logo wordt aanbevolen voor (top)sporters.
Alertheid bij Producten voor Afslanken, Prestatiebevordering of Libidoverhoging
Producten gericht op afslanken, prestatiebevordering of libidoverhoging kunnen farmacologische stoffen bevatten die gezondheidsrisico's met zich meebrengen. Deze categorie middelen heeft daardoor een hoger risicoprofiel.
In juridische geschillen, zoals de gevallen met Pharma Nord, werd geconstateerd dat bepaalde claims over producten als Prelox, BioActive Magnesium en Bio Glucosamine in strijd waren met de Warenwet en de Geneesmiddelenwet. Dit kwam doordat medische claims werden gemaakt die niet waren toegestaan, zoals het behandelen of genezen van ziekten. Ook het verwijzen naar adviezen van "deskundigen" zonder specifieke identificatie kon problematisch zijn onder Europese verordeningen.
De interpretatie van wat een "medische claim" is, blijft een belangrijk punt. Claims die een positieve verandering van de fysieke gezondheidstoestand impliceren, zoals het verbeteren van de elasticiteit van de huid of het verminderen van RSI-symptomen, kunnen onder de verboden claims vallen.
Het onderscheid tussen journalistieke inhoud en commerciële uitingen is eveneens relevant. Artikelen die ogenschijnlijk redactioneel zijn, maar toch reclame maken voor producten, kunnen in strijd zijn met de wet als de commerciële aard niet duidelijk is.
De Warenwet verbiedt het aanprijzen van levensmiddelen met medische claims wanneer dit "in de uitoefening van een beroep of bedrijf" gebeurt. Een verkoper van vitamines mag dus niet zeggen dat deze verkoudheid verminderen, bijvoorbeeld. Ook is er Europese Verordening Nr. 1924/2006, die in Nederland geldend recht is. Aanvullende Verordening 432/2012 bevat een lijst met toegestane claims, waardoor het nog eenvoudiger is om onbewezen (niet-wetenschappelijk onderbouwde) claims aan te kunnen pakken. Het werkingsgebied blijft echter beperkt tot commerciële mededelingen.
Iemand die op zijn eigen blog wil schrijven over hoe geneeskrachtig hij bepaalde vitamines of andere stofjes ervaart, kan dat gewoon blijven doen, ook als er toevallig Google-advertenties bijkomen. Echter, als het doel van die blog het verkopen van die preparaten is, dan gelden de regels voor commerciële mededelingen.
tags: #toegestaan #arginine #warenwet