Als het stuitje gevoelig is, bijvoorbeeld als je gaat zitten of als je lichamelijke oefeningen doet, bestaat er een kans dat het scheef staat. Pijn aan het stuitje is heel vervelend, omdat het je in het dagelijks leven erg kan belemmeren. Gelukkig zijn er verschillende mogelijkheden om stuitpijn te verhelpen.
Het stuitbeen, ook wel het os coccygis genoemd, is een klein bot dat zich aan het uiteinde van de wervelkolom bevindt, boven het rectum. Pijn in het stuitbeen wordt gevoeld bij bepaalde bewegingen die het stuitbeen irriteert. Zitten is daarbij vaak een probleem, maar het kan ook pijn doen tijdens het lopen of rennen. Omdat het stuitbeen zich net boven het rectum bevindt, kan het ook pijn doen bij de stoelgang.
De meest voorkomende oorzaken van stuitpijn zijn een val, bijvoorbeeld van de trap of de fiets, waarbij je op je stuitje belandt. In ernstige gevallen kan de wervel daarbij barsten of een breuk oplopen. Als het stuitje na een val geblesseerd raakt, is het vaak moeilijk te genezen. Eén reden hiervoor is waarschijnlijk dat het gebied telkens opnieuw wordt belast door het zitten. Een andere reden is dat het lichaam op een andere manier beweegt na het oplopen van de blessure. Als de gewrichten van de rug in een pijnreflex op slot gaan, wordt de mobiliteit in de rug slechter. Elke stap kan dan leiden tot irritatie van het stuitbeen, dat daardoor extra belast wordt.
Coccygodynie is een medische term voor pijn aan het staartbeen of stuitje. De pijn zit onderaan de rug, vlak boven de anus. Vaak is zitten pijnlijk. Fietsen, lang staan of opstaan uit een stoel kan de pijn erger maken. Een pijnlijk stuitje komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. Ook kinderen kunnen er last van hebben. De pijn kan plotseling beginnen, bijvoorbeeld na een val, maar ook geleidelijk ontstaan. Soms is er geen duidelijke oorzaak.
Oorzaken van Coccygodynie
Een veelvoorkomende oorzaak van stuitpijn is een val op het stuitje, bijvoorbeeld op de trap of op het ijs. Ook een bevalling kan de oorzaak zijn. Bij sommige mensen is er sprake van een scheefstand of verhoogde beweeglijkheid van het stuitje. Andere mogelijke oorzaken zijn:
- Een verkeerde zithouding
- Overbelasting door lang zitten of fietsen
- Een ontsteking aan het botvlies
- Zwangerschap
- Verkeerde stand van het bekken
- Langdurige spierspanning of overgewicht
In sommige gevallen is de oorzaak niet direct duidelijk, maar toch zijn de klachten goed te behandelen.
Symptomen bij stuitpijn of een pijnlijk stuitje
De symptomen van coccygodynie verschillen per persoon. De meest genoemde klachten zijn:
- Pijn bij het zitten, vooral op harde ondergronden
- Minder pijn bij leunen naar voren of opzij
- Moeite met opstaan uit een stoel
- Pijn bij fietsen
- Uitstralende pijn naar de onderrug, zitbeenderen of benen
- Soms problemen met stoelgang of pijn bij het vrijen
De pijn kan constant aanwezig zijn of juist alleen optreden bij bepaalde houdingen of bewegingen.
Fysiotherapie bij coccygodynie of stuitpijn
Fysiotherapie kan veel betekenen bij stuitje gerelateerde klachten. Stuitpijn fysiotherapie behandelt de spanning van de spieren rond het stuitbeen met massage- en bewegingstechnieken. Het gebied in de bilspieren, het bekkengewricht en de lumbale wervelkolom zijn gebieden waar mee gewerkt wordt. Tijdens het eerste consult onderzoekt de fysiotherapeut de stand van het stuitje en de beweeglijkheid van het bekken. Vaak wordt manuele therapie (mobilisatietechnieken) ingezet om de beweeglijkheid van de onderrug of het heiligbeen te verbeteren. Bij een scheefstand kunnen wij indien nodig ook gebruik maken van de ‘nieuwe’ NIMOC-techniek (Non-Invasive Mobilization of the Coccyx). Dit is een uitwendige correctie van het stuitje die vaak al snel verlichting geeft.
Daarnaast geeft de fysiotherapeut tips en oefeningen voor de omliggende spieren, zoals de bekkenbodemspieren. Ook wordt er gekeken naar de wervelkolom en het hele houdingspatroon. Een belangrijk deel van de behandeling bestaat uit advies over zithouding en beweging. U leert hoe u beter kunt zitten en bewegen om klachten te voorkomen.
Stuitpijn Coccygodynie Pijn Aan Het Stuitje - Niet-Chirurgische Behandeling
Tips bij coccygodynie: wat kunt u zelf doen?
Er zijn meer manieren om verlichting te brengen in het pijnlijke gebied en pijnverlichting te creëren. Na de behandeling zijn er verschillende dingen die je kunt doen als nazorg. Lichaamsoefeningen die de beweeglijkheid van de rug bevorderen zijn goed. Kies, vooral in het begin, wel voor lichte oefeningen die het stuitje zelf op geen enkele wijze belasten. Doe daarom alleen oefeningen die je zonder pijn kunt doen.
Een andere belangrijke tip is om het stuitbeen tijdelijk te ontzien door te kiezen voor een zachte ondergrond om op te zitten. Door bijvoorbeeld een kussen op de stoel te leggen, zullen de spanning en irritatie afnemen. Bij ernstige klachten kun je zelfs een kussen gebruiken met een gat in het midden, zodat het stuitbeen belang niet direct wordt belast. Zitten is het nummer één probleem dat mensen ervaren bij stuitklachten. Er zijn speciale kussens op de markt die de druk op de stuit verlichten omdat er een uitsparing zit aan de achterzijde. Uiteraard is dit geen oplossing van het probleem, maar het zorgt er wel voor dat de klachten tijdens het zitten minder sterk optreden. Waar een zitkussen de druk op de stuit ontlast, is een kleine handdoek vaak net zo effectief en daarbij een stuk gemakkelijker mee te nemen. Zitten is doorgaans zo vervelend omdat er veel druk op het stuitje komt als de houding iets inzakt. Vanwege een iets andere vorm van het bekken, hebben vrouwen hier vaak sneller last van. Om de druk minder snel te laten plaatsvinden op de stuit, kan de afstand tot de onderlaag wat vergroot worden.
Lang zitten is soms niet te voorkomen. Als je wat langer moet zitten zoals in de auto, het vliegtuig of de trein, kun je naast een handdoek onder de zitbeenderen (en nog beter een stuitkussen als je die hebt), ook een ondersteuning door een vest, trui, dekentje of handdoek in de lage rug leggen. Deze is wat dikker dan het rolletje onder de billen en je plaatst deze ter hoogte van het meest holle punt van je lage rug. Dat is daar waar je onderarm ligt als je je arm als een ondersteuning dwars over je onderrug legt. Let op dat de ondersteuning niet te laag is, want daarmee duw je het gehele bekken naar voren en kantelt het juist naar achteren. Daardoor zit je meer onderuitgezakt en komt er weer meer druk op de stuit terecht. Zorg er ook voor dat je goed achterin de stoel zit.
Liggen op de rug is ook vaak pijnlijk bij mensen met stuitklachten. Vaak komt dit doordat de diepe heupbuiger, de psoasspier, wat te kort of gespannen is (vaak ten gevolge van veel zitten en/of stress) en de lage rug hierdoor hol trekt. Dat zorgt ervoor dat het stuitje meer in de onderlaag geduwd wordt en er drukpijn ontstaat. Het meest ontspannen is doorgaans het liggen op de zij, indien nodig met een kussen tussen de knieën. In deze positie kan er ook wat rek gegeven worden aan de stuit door het bovenste been iets voorwaarts te bewegen en erop te mikken dat er rek ontstaat ter hoogte van het stuitje (het best voelbaar als zowel de knieën als heupen 90 graden gebogen zijn).
Fietsen is vaak pijnlijk bij mensen met stuitklachten. Zorg ervoor dat je niet te ver voor op je zadel zit (zoals verreweg de meeste mensen). Hoe meer je achter op je zadel zit, hoe minder druk er op het stuitje komt en je gebruikt je zadel zoals het bedoeld is. Er zijn ook zadels met een speciale uitsparing aan de achterzijde om de druk op de stuit weg te nemen en dat werkt volgens hetzelfde principe als het stuitkussen.
De behandelopties en resultaten voor stuitklachten zijn goed! Meer dan 75% van de mensen die ik zie gaat klachtenvrij de deur uit. Vaak al na een paar sessies en met blijvend effect.
tags: #stuitje #gevoelig #bij #rug #oefeningen