Tijdens intensieve trainingen schuurt de huid van je handpalmen voortdurend over grips, pull-up bars, dumbbells en kettlebells. Dit leidt vaak tot opgehoopte eeltlagen, scheurtjes door herhaalde wrijving, openbarstende huid tijdens zware sets en extra kwetsbaarheid door zweet. Rips zijn pijnlijk en kunnen je training dagenlang onderbreken. Daarom zoeken veel sporters naar een effectieve manier om snel te herstellen én toekomstige rips te voorkomen. Een goede handcare-routine hoort daarbij, evenals het gebruik van kwalitatieve grips.
Een beetje eelt is nodig als bescherming. Met eelt heb je meer grip en minder snel blaren. Maar het moet niet te veel worden. Want veel en stug eelt scheurt makkelijker. En vrijwel elke Crossfitter (en roeier?) weet dat dit PIJN doet. En dat je daarna onder de douche helemaal stuk gaat van de pijn.
Blaren zijn met vocht gevulde zwellingen die al kunnen ontstaan na een korte loopsessie. Ze komen bij de ene sporter bijna nooit voor, terwijl anderen er voortdurend last van hebben. Sportblaren zijn met vocht gevulde zwellingen die ontstaan door wrijving, druk of herhaalde bewegingen tijdens sportactiviteiten. De meest voorkomende plekken zijn de voeten en handen. Blaren kunnen klein en hinderlijk zijn of juist groot en pijnlijk. Er bestaan drie hoofdtypen. De meest voorkomende is de wrijvingsblaar, die ontstaat door herhaald schuren van bijvoorbeeld je schoen tegen je huid. Een tweede type is de bloedblaar, die ontstaat wanneer bloedvaatjes beschadigd raken door impact of wrijving.
Oorzaken van blaren
Blaren kunnen door verschillende factoren ontstaan, zeker tijdens het sporten waarbij herhaalde beweging en wrijving veel voorkomt. De grootste boosdoener is wrijving. Dit gebeurt wanneer je huid en schoen steeds tegen elkaar aan schuren. Hierdoor ontstaat warmte en druk, wat leidt tot blaarvorming. Een andere oorzaak is druk. Slecht passende schoenen of sportmateriaal veroorzaken drukpunten op je huid. Dat kan leiden tot drukblaren. Ook warmte speelt een rol, zeker bij buitensporten. Wanneer je lang traint in warme omstandigheden, kunnen hitte en zweet samen met wrijving hitteblaren veroorzaken.
De wrijving van sportkleding, het effect van zweet op de huid en herhaalde bewegingen kunnen variëren van vervelende rode vlekken tot hinderlijke huiduitslag, puisten en zelf striemen na een intensieve trainingssessie. Als sporter ben je vast bekend met de uitdagingen die deze huidproblemen met zich mee kunnen brengen.
De huid kan het echter op een gegeven moment niet meer bijbenen. Veel sporters hebben hier last van, maar dit is niet altijd te voorkomen. De grootste kans op striae onder mannen, is in de pubertijd. De reden waarom je mannen boven de 40 niet hoort klagen over striemen is dat ze niet zo snel als een puber groeien, of massa opbouwen dat hun huid zou uitrekken. Toch kan iedereen striae krijgen als de huid in een te snel tempo wordt uitgerekt.
Blaren bij sporten ontstaan door een aanhoudende wrijving of druk op dezelfde plaats. Hierdoor ontstaat op deze plaats vocht- of bloedophoping onder de huid. Dit kan bij veel sporten voorkomen, maar vooral bij roeiers, tennissers en hockeyers aan de handen en bij balletdansers, hardlopers, skiërs en schaatsers aan de voeten.
Handverzorging voor sporters
Na uitgebreid rondvragen bij andere Crossfitters en uit eigen ervaring, heb ik inmiddels best wat tips over hoe je je Crossfit-/ roei-/ stratenmakers handen het best kun verzorgen:
- Gebruik elke dag na of tijdens het douchen een eeltrasp (‘eeltrasp’ is er één uit de categorie: vieze woorden). Als je handen lekker zacht zijn geworden onder de douche, dan kun je zo het bovenste laagje eelt eraf raspen!
- Als je echt HEEL VEEL eelt hebt (plaatselijk) dan bestaat er ook nog de eeltschaaf. Ja, dat is zowaar een nóg viezer woord dan eeltrasp… De eeltschaaf werkt als een soort kaasschaaf, maar dan voor eelt. Klinkt als een martelwerktuig, en dat is het ook een beetje. Want als je niet oplet tijdens het schaven kan het behoorlijk mis gaan.
- Scrub daarna je handen met een grove scrub: dit haalt alle losse velletjes weg en maakt je handen weer (een beetje) zacht.
- Smeer je handen royaal in met vette crème. Ik ben zelf nogal fan van eeltschaaf (mensen met kinderen kennen dit vast: je smeert het ook op schrale baby-billetjes. Mijn mening: wat goed is voor baby-billen is ook goed voor ruwe handen.)
- Tip: smeer een dikke laag creme op je handen vóórdat je gaat slapen, dan kan het lekker intrekken ’s nachts!
Basketbalspelers ervaren vaak handklachten vanwege de frequente balcontacten en het krachtige balbeheer. Vingerdislocaties, verstuikingen en peesontstekingen zijn niet ongewoon. Effectieve preventie omvat het gebruik van specifieke hand- en vingeroefeningen om kracht en flexibiliteit te verhogen. Golfers kunnen last krijgen van hand- en polsklachten zoals tendinitis of de ziekte van De Quervain door de herhaalde grip- en swingbewegingen. Hoewel hardlopen primair een beenactiviteit is, kunnen hardlopers handklachten ontwikkelen door een onjuiste armhouding of het langdurig dragen van gewichten. Hockey kan leiden tot acute en chronische handklachten door het gebruik van de stick en de impact van de puck. In korfbal zorgen het gooien en vangen voor aanzienlijke stress op de handen. Padelspelers krijgen vaak handklachten door intensieve grip en snelle bewegingen. Voorkom problemen met gerichte hand- en polsoefeningen, juiste techniek en het gebruik van handbandages voor extra ondersteuning. Bij pijn, rust, koude therapie en overleg met een specialist zijn aan te raden. Handklachten bij skiën ontstaan vaak door valpartijen waarbij men instinctief een hand uitsteekt om de val te breken, wat kan leiden tot blessures zoals een skiduim. Tennis vraagt veel van de handen en polsen, met veel voorkomende klachten zoals polstendinitis en elleboogklachten. Turnen vereist intensief gebruik van de handen voor bijna alle oefeningen, waardoor blessures zoals polsverstuikingen en peesontstekingen voorkomen. Bij vechtsporten zoals boksen of judo worden de handen extreem belast. Hoewel handen niet het primaire gereedschap zijn in voetbal, kunnen keepers handklachten ontwikkelen door het vangen en werpen van de bal. Bij volleybal zorgt het serveren en slaan van de bal voor significante stress op de handen en polsen. Zwemmers kunnen handklachten ervaren door repetitieve bewegingen zoals de handslag bij borstcrawl. Voor alle sporters geldt dat aandacht voor de handen essentieel is voor het voorkomen van klachten. Dit omvat gepaste training, het gebruik van de juiste technieken en indien nodig, het gebruik van braces of compressiekousen voor extra ondersteuning.
De huid wordt extra belast door intensieve gripbewegingen, wrijving tijdens oefeningen, constant schuiven van handen over bars en equipment, en de opbouw van eelt dat kan scheuren.
SOS! Opengescheurde blaren
Als je lekker fanatiek je pullups (of nog erger: kipping pullups) hebt geoefend, of als je een heftige WOD hebt gedaan met nogal veel kettlebell-swings, dan is het meer regel dan uitzondering: opengescheurde blaren (onder je eelt). Tot bloedens toe waarschijnlijk… En als je daarna onder de douche stapt: helse pijn. Want dat brandt.
Wat kun je doen aan opengescheurde blaren?
- Week je handen een kwartiertje in een warm badje met soda (Driehoek Soda, Biotex of iets anders: lekker ontsmetten!). Het losse stuk vel/ eelt wordt dan ook fijn zacht.
- Elimineer daarna het losse stuk vel. Dit is een pijnlijk klusje. Je kunt het die-hard eraf scheuren, of je gebruikt een nagelschaartje.
- En dan komt het: smeer het wondermiddel RipFix op je zere plek. Hierdoor geneest het écht sneller! Je moet wel een paar keer per dag smeren trouwens (tenminste, dat doe ik.)
Grote kans dat je met je opengescheurde blaar toch weer gaat trainen. Dan helpt het ook om je blaar af te plakken met tape. Enige nadeel: als je daarna de tape er weer afhaalt is het alsof je even sterft #auww
Preventie
De grootste boosdoener is wrijving. Dit gebeurt wanneer je huid en schoen steeds tegen elkaar aan schuren. Hierdoor ontstaat warmte en druk, wat leidt tot blaarvorming. Een andere oorzaak is druk. Slecht passende schoenen of sportmateriaal veroorzaken drukpunten op je huid. Dat kan leiden tot drukblaren. Ook warmte speelt een rol, zeker bij buitensporten. Wanneer je lang traint in warme omstandigheden, kunnen hitte en zweet samen met wrijving hitteblaren veroorzaken.
Extra tip (gratisss en voor niets): gebruik niet te veel magnesium!! Dat bakje wit poeder is heel aanlokkelijk als je klamme handjes hebt door het intense zweten, maar gebruik maar een klein beetje! Veel magnesium zorgt voor meer wrijving, wrijving zorgt voor blaren en blaren zorgen voor ellende.
En NOG een tip (of eigenlijk een open deur): doe je ringen af tijdens een workout! Een ring zorgt voor een extra drukpuntje en dat kan dus ook weer een blaar veroorzaken. Plus: zonde van je ring.
Om blaren te voorkomen is het belangrijk om goed passende schoenen en sokken te dragen. Daarnaast kun je verschillende elementen toevoegen om het comfort en bescherming te verhogen. Zoals hierboven al beschreven, is het belangrijk om goed passende schoenen, aangepast aan jouw maat en voetvorm, te dragen. Ga je sporten, draag dan geen schoenen die nieuw zijn of die je nog niet zo lang gedragen hebt. Inlegzolen zorgen voor comfort, ondersteuning en stabiliteit. Ze houden de voet op de juiste plek in de schoen, bieden precies de juiste mate aan ondersteuning en zorgen voor een verdeling van de druk over de hele voet. Het gebruik van anti-blaar bescherming zal de vorming van blaren tegengaan. Krijg je vaak blaren op je scheenbeen tijdens het skiën, gebruik dan de shin protectors van Sidas.
De meest voorkomende blaar is toch wel de wrijvingsblaar. Als men het heeft over een blaar wordt meestal deze variant bedoeld. Het ontstaat door een constante druk of wrijving op de huid. Hierbij kun je denken aan een te kleine of knellende schoen, een kledingstuk wat continue langs de huid schuurt of een sok wat steeds verschuift. Ondanks dat een wrijvingsblaar goed te voorkomen is, komt het vaak genoeg voor dat mensen rondlopen met deze variant. Een wrijvingsblaar of drukblaar wordt veroorzaakt, wat de naam al aangeeft, door een langdurige wrijving of druk op de huid. Deze blaar ontstaat door de wrijving van de opperhuid tegen de laag die eronder ligt. Bij een langdurige druk of wrijving geeft dit een reactie. Het vocht hoop zich op tussen deze huidlagen. Dit wordt ook wel het plasma genoemd. Het plasma wordt vrijgegeven wanneer de huid in bescherming moet worden genomen.
Het correct behandelen van sportblaren is belangrijk voor sporters die het genezingsproces willen versnellen. Het belangrijkste advies is: weersta de drang om de blaar door te prikken. Hierdoor vergroot je namelijk het risico op infecties. Bij kleinere blaren kan een beschermend blarenpleister of een zacht verband helpen om de druk te verlichten en verdere wrijving te voorkomen. Grotere blaren kunnen voorzichtig worden leeggelaten met een steriele naald. Prik de blaar aan de zijkant door zodat het vocht eruit kan lopen. Reinig het gebied daarna opnieuw en breng een antiseptische zalf aan om infecties te voorkomen. Let goed op signalen van een mogelijke infectie, zoals toenemende roodheid, zwelling of pusvorming.
Blaren zijn niet gevaarlijk, maar ze kunnen je sportplezier wel behoorlijk in de weg zitten. Het is belangrijk dat je een blaar zo snel mogelijk behandelt, omdat je anders automatisch geneigd bent je looptechniek aan te passen, met als gevolg dat je meer vatbaar bent voor (spier)blessures.
Verder is het belangrijk om je handen te beschermen. RipFix is een natuurlijke huidhersteller die speciaal is ontwikkeld voor sporters die regelmatig te maken hebben met rips, blaren en huidstress. De formule bevat onder andere bijenwas, kokosolie, tea tree oil en lanoline. Deze combinatie werkt verzachtend, ondersteunt het herstel van beschadigde huid en heeft een antibacteriële werking. RipFix staat bekend als een veelzijdige balm die helpt bij rips, brandplekjes, droge huid en blaren. Het product is beschikbaar in verschillende varianten, zoals Classic Tin, Super Tin, de Everything Kit en Liquid Chalk.
RipFix is populair onder CrossFitters en Hyrox-atleten vanwege de volgende voordelen: versnelt het herstel van gescheurde huid, vermindert pijn en irritatie onmiddellijk, remt ontstekingen en beschermt tegen bacteriën, voorkomt dat rips opnieuw openbarsten, werkt uitstekend in combinatie met grips of tape. Veel sporters gebruiken RipFix preventief bij grip-intensieve trainingen.
Hoe gebruik je RipFix (stap-voor-stap): Was je handen met warm water. Verwijder voorzichtig losse velletjes zonder te trekken. Breng een dunne laag RipFix aan op het beschadigde gebied. Laat het product goed intrekken. Bedek het optioneel met een gaasje of tape tijdens training of ’s nachts. Gebruik RipFix dagelijks totdat de huid volledig is hersteld.
Hoe je eeltplekken en blaren op je handen kunt behandelen - Je komt er snel vanaf!