De peroneuspees, gelegen aan de buitenzijde van de enkel en voet, speelt een essentiële rol in de stabiliteit en het afwikkelen van de voet tijdens beweging. Wanneer deze pees ontstoken raakt, kan dit leiden tot aanzienlijke pijn en beperkingen in het dagelijks leven en bij sportactiviteiten.
Een peesontsteking, ook wel tendinitis of tendinopathie genoemd, ontstaat vaak door overbelasting van de pezen. Dit kan het gevolg zijn van langdurig lopen, rennen, springen, of herhaalde bewegingen tijdens werk of sport, zonder voldoende hersteltijd. Overmatige belasting zorgt ervoor dat de peesvezels geleidelijk in kwaliteit afnemen, wat resulteert in pijn, stijfheid en soms zwelling.
De symptomen van een peesontsteking aan de zijkant van de voet zijn doorgaans duidelijk herkenbaar. De meest voorkomende klacht is pijn aan de buitenkant van de voet, die kan verergeren tijdens of na fysieke activiteit. Andere symptomen zijn zwelling rondom de enkel of voet, stijfheid (vooral na rust) en pijn bij aanraking. Personen met deze blessure ervaren vaak pijnklachten aan de zijkant van de enkel, voet of onderbeen tijdens en na belastende activiteiten zoals rennen of sporten met snelle richtingsveranderingen.
De klachten ontstaan vaak geleidelijk. In het begin is de pijn merkbaar bij specifieke bewegingen of aan het begin van een training. Later kan de pijn tijdens de hele activiteit aanwezig blijven en zelfs na afloop erger worden. In het laatste stadium wordt de pijn steeds erger en treedt ook op in rusttoestand. Het bewegen van het gewricht is moeilijk en doet pijn, en soms kan het gewricht zelfs vast gaan zitten. Ook kun je last hebben van ochtendstijfheid.
Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen peesirritatie en peesontsteking. Bij peesirritatie is er vaak sprake van langdurige, herhaalde belasting waarbij de peesvezels geleidelijk minder van kwaliteit worden, zonder een duidelijke ontstekingsreactie. Peesontsteking daarentegen, of beter gezegd tendinopathie, is een degeneratie van het peesweefsel als reactie op langdurige verkeerde belasting. De term "peesontsteking" wordt tegenwoordig als verouderd beschouwd, aangezien er vaak geen bewijs is van een actieve ontstekingsreactie.
Oorzaken van peesirritatie en -ontsteking zijn divers en versterken elkaar vaak:
- Overbelasting door te veel of te zware training zonder voldoende rust.
- Plotselinge toename van trainingsintensiteit of -duur.
- Verkeerde bewegingstechniek in sport of werk.
- Onvoldoende warming-up of slechte voorbereiding.
- Slecht passend of versleten schoeisel.
- Verhoogde spanning van omliggende spieren.
- Beperkingen in gewrichtsmobiliteit.
- Zwakte van spieren rond het aangedane gebied.
- Herhaald werk met steeds dezelfde beweging.
Bij sporters zien we peesirritatie vaak bij hardlopers, tennissers, volleyballers, zwemmers en krachtsporters. Maar ook mensen die veel traplopen, zwaar tillen of lange dagen staan, lopen risico.
Wat kun je doen bij peesontsteking?
Een effectieve aanpak richt zich niet alleen op het verlichten van de pijn, maar ook op het aanpakken van de oorzaak en het versterken van de pees. Volledige rust wordt afgeraden, omdat dit de pees juist zwakker kan maken. In plaats daarvan is het belangrijk de belasting te doseren en geleidelijk op te bouwen.
Behandelmethoden:
- Belastingsaanpassing: De pees laten herstellen zonder volledig stil te vallen.
- Gerichte krachttraining: Vooral excentrische oefeningen om de pees sterker en belastbaarder te maken. Excentrisch oefenen is een actieve verlenging van spier- en peesweefsel en helpt over het algemeen goed bij chronische peesklachten.
- Mobiliteitstraining: Om bewegingsbeperkingen op te heffen die de pees onder druk zetten.
- Bewegingscorrectie: Aanpakken van verkeerde bewegingen die de pees blijven irriteren, vaak via analyse van het looppatroon.
- Specialistische behandelmethoden: Zoals dry needling of shockwave-therapie bij hardnekkige klachten.
- Taping of braces: Tijdelijke ondersteuning om de pees te ontlasten.
Oefeningen voor herstel:
Oefentherapie is de hoeksteen van de aanpak van langdurige peesklachten van de voet. Hiermee worden niet alleen de spieren versterkt, maar wordt ook de pees gestimuleerd om weerbaarder te worden.
Lichte oefeningen (begin van herstel):
- Kuit rekken: Kniel op een handdoek met billen op de hielen. Krul tenen naar binnen (20-30 sec), krul tenen naar buiten (20-30 sec). Zet voeten zo recht mogelijk (bij pijn naar voren leunen of stoppen).
Midden oefening:
- Handdoek rekken: Ga zitten met gestrekt been, plaats een opgerolde handdoek onder de bal van de voet. Trek de handdoek voorzichtig naar u toe terwijl het been gestrekt blijft (20-25 sec, minimaal 3 herhalingen).
Middelzware oefening:
- Bal rollen onder de voet: Gebruik een golfbal of tennisbal. Rol de voet eroverheen terwijl u zit, van hiel naar tenen (ongeveer 2 minuten). Indien dit goed voelt, kan dit staand worden geprobeerd.
PODO+ Voetoefeningen peesbladontsteking / fasciitis plantaris
Waar moet je op letten bij oefeningen?
Het is belangrijk om de kern van de klacht te vinden. De oefeningen moeten worden geschaald op basis van de mate van spierbelasting en de voortgang van het herstel. Zorg voor voldoende rust tussen de oefeningen en voer een goede warming-up uit. Pijn is een signaal dat de belasting te veel is. Het is cruciaal om niet door de pijn heen te bijten.
Wat je beter kunt vermijden:
- Volledige rust: Maakt de pees zwakker.
- Passieve therapieën: Zoals elektrotherapie en ijs verminderen de pijn slechts tijdelijk.
- Injectietherapieën: Vaak niet effectief en gebaseerd op verouderde inzichten.
- De pijn negeren: Pijn is een signaal dat de belasting te hoog is.
- De pees rekken: Kan leiden tot meer compressiekrachten en de klacht in stand houden.
- De pees masseren: Kan de irritatie verergeren. Massage van de bijbehorende spier kan wel nuttig zijn.
- Bang zijn voor echo/scan resultaten: Degeneratieve pezen kunnen wel degelijk belast worden.
- Bang zijn dat de pees scheurt: Pijn is een bescherming; de meeste peesscheuringen gebeuren zonder voorafgaande pijn.
- Short cuts nemen in revalidatie: Stappen overslaan vertraagt het herstel.

Professionele hulp
Curfs Fysio & Sport, Sport Medisch Centrum Papendal en andere gespecialiseerde centra bieden fysiotherapie en persoonlijke begeleiding voor het behandelen van peesontstekingen. Een deskundige analyse van de klachten, loopanalyse en een persoonlijk behandelplan zijn essentieel voor een succesvol herstel en preventie van toekomstige blessures. Met de juiste aanpak kunnen de pijn afnemen, de stijfheid verminderen en kun je weer pijnvrij bewegen.
Een peesontsteking aan de zijkant van de voet kan pijnlijke en beperkende klachten veroorzaken, maar met de juiste aanpak en deskundige begeleiding zijn herstel en preventie goed mogelijk. Wacht niet tot de klachten erger worden, maar neem tijdig contact op voor een professionele behandeling.
tags: #krachttraining #bij #peesontsteking #voet